Quãng (interval) là một trong những khái niệm quan trọng nhất trong lý thuyết âm nhạc. Khác với phong cách chơi guitar không cần nhạc lý, việc hiểu rõ về quãng sẽ giúp bạn nắm vững nền tảng nhạc lý, chơi hợp âm chính xác và phát triển kỹ năng nghe nhạc một cách hiệu quả. Tại HocDanGuitar, chúng tôi luôn chú trọng xây dựng nền tảng vững chắc cho học viên từ những kiến thức cơ bản này.
Khái niệm về quãng trong âm nhạc
Định nghĩa quãng là gì?
Quãng trong âm nhạc là khoảng cách cao độ giữa hai nốt nhạc. Khoảng cách này được đo bằng số lượng cấp âm và chất lượng âm thanh mà nó tạo ra.
Theo các giáo trình chuẩn quốc tế về nhạc lý, quãng được chia thành hai yếu tố chính:
– Số lượng: Khoảng cách tính bằng cấp âm
– Chất lượng: Đặc tính âm thanh của quãng đó
Ví dụ đơn giản: Từ nốt Đồ (C) đến nốt Sol (G) tạo thành quãng 5 hoàn hảo, là một trong những quãng quan trọng nhất khi học guitar.
Phân biệt khái niệm cung và quãng
Nhiều người học nhạc thường nhầm lẫn giữa khái niệm cung và nửa cung với quãng. Các chuyên gia tại HocDanGuitar nhận định sự khác biệt rõ ràng:
Cung (Key) là hệ thống các nốt nhạc được sắp xếp theo một trật tự cố định, với một nốt làm trung tâm tonal. Cung quyết định âm sắc tổng thể của một bản nhạc.
Quãng (Interval) là khoảng cách giữa hai nốt nhạc cụ thể, không phụ thuộc vào hệ thống tonal nào.
Cách xác định tính chất và độ lớn của quãng
Số lượng của quãng (Độ lớn số lượng)
Số lượng của quãng được tính bằng cách đếm các cấp âm từ nốt thấp đến nốt cao, bao gồm cả hai nốt đầu và cuối:
– Quãng 1 (Prime): Cùng một nốt nhạc
– Quãng 2 (Second): Hai nốt liên tiếp
– Quãng 3 (Third): Cách nhau 2 cấp âm
– Quãng 4 (Fourth): Cách nhau 3 cấp âm
– Quãng 5 (Fifth): Cách nhau 4 cấp âm
– Quãng 6 (Sixth): Cách nhau 5 cấp âm
– Quãng 7 (Seventh): Cách nhau 6 cấp âm
– Quãng 8 (Octave): Cách nhau 7 cấp âm
Chất lượng của quãng (Độ lớn chất lượng)
Chất lượng của quãng được xác định bởi số lượng cung (semitones) giữa hai nốt:
– Hoàn hảo (Perfect): Áp dụng cho quãng 1, 4, 5, 8
– Lớn (Major): Áp dụng cho quãng 2, 3, 6, 7
– Nhỏ (Minor): Nhỏ hơn quãng lớn 1 semitone
– Tăng (Augmented): Lớn hơn quãng hoàn hảo hoặc lớn 1 semitone
– Giảm (Diminished): Nhỏ hơn quãng hoàn hảo hoặc nhỏ 1 semitone
Các cách phân loại quãng phổ biến
Quãng đơn và quãng ghép
Quãng đơn là những quãng có kích thước nhỏ hơn hoặc bằng quãng 8:
– Quãng 1 đến quãng 8 được xem là quãng đơn
– Dễ nghe và nhận biết
– Thường xuất hiện trong các hợp âm cơ bản
Quãng ghép là những quãng lớn hơn quãng 8:
– Quãng 9, quãng 11, quãng 13
– Tạo ra âm thanh phức tạp và hiện đại
– Thường được sử dụng trong jazz và nhạc nâng cao
Quãng giai điệu và quãng hòa thanh
Quãng giai điệu (Melodic interval) được tạo thành khi hai nốt được chơi lần lượt:
– Tạo nên dòng chảy của giai điệu
– Quyết định tính ca được của bản nhạc
– Quan trọng trong kỹ thuật solo guitar, ví dụ như cách solo guitar bằng pentatonic
Quãng hòa thanh (Harmonic interval) được tạo thành khi hai nốt được chơi cùng lúc:
– Tạo nên hợp âm và âm sắc
– Quyết định tính ổn định của âm thanh
– Cơ sở để xây dựng các hợp âm guitar
Quãng thuận và quãng nghịch
Quãng thuận (Ascending interval) là quãng có nốt thứ hai cao hơn nốt đầu:
– Tạo cảm giác đi lên, tích cực
– Phổ biến trong các đoạn intro và verse
Quãng nghịch (Descending interval) là quãng có nốt thứ hai thấp hơn nốt đầu:
– Tạo cảm giác đi xuống, trầm tĩnh
– Thường dùng trong các đoạn kết thúc
Quãng đảo và nguyên tắc đảo quãng
Quãng đảo là quãng được tạo thành khi đưa nốt thấp lên cao hơn nốt cao của quãng gốc (hoặc ngược lại):
Nguyên tắc đảo quãng:
– Quãng 1 đảo thành quãng 8
– Quãng 2 đảo thành quãng 7
– Quãng 3 đảo thành quãng 6
– Quãng 4 đảo thành quãng 5
Chất lượng cũng thay đổi khi đảo:
– Quãng lớn đảo thành quãng nhỏ
– Quãng hoàn hảo vẫn là hoàn hảo
– Quãng tăng đảo thành quãng giảm
Ứng dụng của quãng trong lộ trình chuyên dạy học đàn guitar
Cách tính và xác định quãng trên cần đàn guitar
Trên cần đàn guitar, việc xác định quãng trở nên trực quan và dễ hiểu:
Trên cùng một dây đàn:
– Mỗi phím (fret) tương ứng với 1 semitone
– Quãng 2 lớn = 2 frets
– Quãng 3 lớn = 4 frets
– Quãng 4 hoàn hảo = 5 frets
– Quãng 5 hoàn hảo = 7 frets
Giữa các dây đàn:
– Dây 6 đến dây 5: Quãng 4 hoàn hảo
– Dây 5 đến dây 4: Quãng 4 hoàn hảo
– Dây 3 đến dây 2: Quãng 3 lớn
– Dây 2 đến dây 1: Quãng 4 hoàn hảo
Theo lộ trình giảng dạy tại HocDanGuitar, chúng tôi hướng dẫn học viên:
1. Làm quen với vị trí các quãng trên 2-3 dây đầu
2. Thực hành cảm âm guitar và nhận biết quãng
3. Áp dụng vào việc xây dựng hợp âm và xác định tông bài hát
4. Sử dụng quãng trong kỹ thuật solo
Vai trò của quãng trong việc cấu tạo hợp âm tại HocDanGuitar
Hiểu về quãng là chìa khóa để thành thạo cấu tạo hợp âm guitar:
Hợp âm Major (trưởng):
– Gốc + Quãng 3 lớn + Quãng 5 hoàn hảo
– Ví dụ: C Major = C + E + G
Hợp âm Minor (thứ):
– Gốc + Quãng 3 nhỏ + Quãng 5 hoàn hảo
– Ví dụ: A Minor = A + C + E
Hợp âm 7:
– Thêm quãng 7 vào hợp âm cơ bản
– Tạo âm thanh phong phú và hiện đại
Tại trung tâm đào tạo HocDanGuitar ở khu vực Quận 7, TPHCM, đội ngũ giảng viên với hơn 10 năm kinh nghiệm biểu diễn luôn chú trọng giảng dạy những kiến thức nền tảng này một cách dễ hiểu và thực tế.
Câu hỏi thường gặp về quãng trong âm nhạc
Quãng hoàn hảo và quãng lớn khác nhau như thế nào?
Quãng hoàn hảo (Perfect) có âm thanh rất ổn định và hài hòa, áp dụng cho quãng 1, 4, 5, 8. Quãng lớn (Major) có âm thanh sáng và tích cực, áp dụng cho quãng 2, 3, 6, 7. Sự khác biệt này quyết định cách chúng ta sử dụng chúng trong hợp âm và giai điệu.
Làm sao để nhận biết quãng bằng tai?
Cách tốt nhất là luyện tập thường xuyên với từng loại quãng cụ thể. Bắt đầu với quãng 5 hoàn hảo (dễ nghe nhất), sau đó đến quãng 4, quãng 3 lớn và nhỏ. HocDanGuitar có phương pháp luyện nghe chuyên biệt giúp học viên phát triển khả năng này một cách hiệu quả.
Quãng có ảnh hưởng gì đến cách chơi solo guitar?
Quãng quyết định cảm xúc và âm sắc của những đoạn solo. Quãng 3 tạo cảm giác ngọt ngào, quãng 4 tạo sự căng thẳng, quãng 5 tạo sự ổn định. Hiểu rõ về quãng giúp bạn tạo ra những đoạn solo có chiều sâu và ý nghĩa.
—
Nếu bạn đang tìm kiếm một địa chỉ học đàn guitar TPHCM uy tín để hiện thực hóa đam mê âm nhạc và nắm vững những kiến thức nhạc lý như quãng, HocDanGuitar sẵn sàng đồng hành cùng bạn với lộ trình cá nhân hóa và đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm.
Trung tâm đào tạo âm nhạc HocDanGuitar
Địa chỉ: 70 Đường Số 20, Phường Tân Hưng, Quận 7, TPHCM
Hotline: +84909999543
Email: info@khoahocdanguitar.com
Website: https://khoahocdanguitar.com
